Ош облусунун Алай районундагы Нура айылында Кыргызстандын энергетика жана логистика тармагындагы ири стратегиялык долбоордун башталышына арналган мезгил кутусун салуу аземи болду.

Иш-чарага Кыргыз Республикасынын энергетика министринин орун басары Салават Садыракунов жеринде катышып, долбоордун ишке киришине расмий старт берди. Бул демилге өлкөнүн экспорттук жана логистикалык мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүүгө багытталган эң ири инфраструктуралык кадамдардын бири болуп саналат.

Долбоор Кыргыз Республикасынын Энергетика министрлигине караштуу Кыргызкөмүр менен Кытай Эл Республикасынын Xinjiang Dacheng Yuanlong Technology Co., Ltd ортосундагы стратегиялык өнөктөштүктүн негизинде ишке ашырылууда. Жалпы инвестиция көлөмү 430 миллион АКШ долларын түзүп, бул долбоор көмүр тармагындагы логистикалык инфраструктураны түп-тамырынан модернизациялоого багытталган ири программа катары бааланууда.

Долбоордун негизги максаты Текелик көмүр кени аймагынан казылып алынган көмүрдү Эркештам өткөрмө пункту аркылуу экспортко чыгарууну заманбап логистикалык система менен камсыз кылуу, ташуу чыгымдарын кыскартуу жана Кыргызстандын тышкы рыноктогу атаандаштык жөндөмүн жогорулатуу болуп саналат.

Муну менен катар Нура айылында 10 гектар аянтта заманбап логистикалык борбор курулуп, анын курамында көмүрдү байытуучу эки фабрика жана көмүр ташуучу ленталуу конвейер системасы ишке берилет. Долбоор толук ишке ашкандан кийин 100дөн ашык туруктуу жумуш орун түзүлүп, аймактын социалдык-экономикалык өнүгүүсүнө олуттуу салым кошот.

Инвестициялык пландын алкагында долбоордун жалпы наркы 430 миллион долларды түзүп, биринчи этапта 50 миллион доллар бөлүнгөн. Көмүр ташуу кубаттуулугу жылына 10 миллион тоннага чейин жеткирүү максатталган. Алгачкы этапта 7,7 чакырым конвейердик система курулса, кийинки этаптарда анын жалпы узундугу 157 чакырымга чейин кеңейиши пландалууда.

Бул долбоор Кыргызстандын экономикалык жана логистикалык өнүгүүсүндө жаңы баскычты ачкан стратегиялык маанидеги ири демилгелердин бири болуп саналат. Анын ишке ашырылышы өлкөнүн экспорттук мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүүгө, айрыкча көмүр тармагындагы продукцияны эл аралык рынокко чыгарууда логистикалык чынжырды заман талабына ылайык түп-тамырынан жаңылоого шарт түзөт.

Мындан тышкары, демилге Кыргызстанды Борбор Азиядагы маанилүү логистикалык жана транзиттик түйүн катары бекемдөөгө өбөлгө түзүп, регионалдык соода агымдарындагы өлкөнүн ролун жогорулатат. Бул өз кезегинде Кытай Эл Республикасы менен экономикалык кызматташтыкты жаңы сапаттык деңгээлге көтөрүп, ири инфраструктуралык долбоорлор аркылуу өз ара интеграцияны тереңдетүүгө мүмкүнчүлүк берет.

Ошондой эле долбоор улуттук экономикага олуттуу мультипликативдик таасир тийгизип, транспорт, тоо-кен жана кайра иштетүү тармактарында кошумча өсүш динамикасын жаратат. Аймактардын социалдык-экономикалык өнүгүүсүнө дем берип, жаңы жумуш орундарын түзүү аркылуу калктын иш менен камсыз болуу деңгээлин жогорулатууга да салым кошот.
Учурда долбоорду ишке ашыруу үчүн зарыл болгон мамлекеттик колдоо механизмдери, анын ичинде экспертизалар, уюштуруучулук жардам жана чек ара аркылуу техникаларды “жашыл коридор” режими менен өткөрүү иштери камсыздалып жатат. Ошол эле учурда долбоордун бардык өндүрүштүк жана экспорттук процесстери ачык-айкын негизде жүргүзүлүп, мамлекеттик бюджетке туруктуу салыктык түшүүлөрдү камсыз кылары белгиленди. Бул өз кезегинде өлкөнүн экономикасын чыңдоого жана мамлекеттик кирешелерди көбөйтүүгө өбөлгө түзөт.

Жалпысынан бул демилге Кыргызстандын көмүр тармагындагы логистикалык системаны түп-тамырынан жаңылап, экспорттук мүмкүнчүлүктөрдү кеңейтүүгө жана аймактык экономикалык өнүгүүгө күчтүү түрткү берери күтүлүүдө..